21-MASHG‘ULOT
IQTISODIY TEBRANISHLAR: MAKROIQTISODIY MA’LUMOTLARNI TEKRISHISH VA TAVSIYALAR
(Ushbu tavsiyalar barcha holatlar uchun mos kelmasligi mumkin, bu narsa mavjud ma’lumotlarga bog‘liq.).
1. Har bir jadval, grafik yoki diagrammaga asoslanib, yozma ish yozish uchun tinglovchilarni guruhlarga bo‘ling. Guruhlarning javoblarini o‘zaro solishtiring.
2. Tinglovchilarni guruhlarga ajrating va nima uchun jadval, grafik yoki diagrammadagi ma’lumotlar muhim ekanligini tushuntiring. U (jadval, grafik yoki diagramma) o‘zida iqtisodiyot haqida qanday ma’lumotlarni mujassamlashtiradi?
3. Berilgan jadval, grafik va diagrammalardagi ma’lumotlarning yo‘nalishi va ular o‘rtasidagi bog‘liqlikni topishlari uchun, tinglovchilarni guruhlarga bo‘ling. Ularning oldiga mavjud bog‘liqliklardan foydalangan holda, yangi grafik yoki diagrammalarr tuzish vafasini qo‘ying.
4. Tinglovchilarni 4-5 guruhga ajrating. Ularga taqdim etilgan ma’lumotlar asosida makroiqtisodiy yangiliklar bilan turli sahna ko‘rinishlarini amalgan oshirishlari lozimligi aytib o‘ting. Namoyishlari davomida ularni ijodkorlikka undang.
IQTISODIYOT QAY DARAJADA RIVOJLANMOQDA?
Ba’zi makroiqtisodiy ko‘rsatkichlarga nazar
(birinchi narsa: real va nominal qiymatlar)
Yalpi Ichki Mahsulot (bundan buyon YAIM)
Ishsizlik
Real ish haqi stavkalari
Davlat qarzi
Xususiylashtirish surati
Inflatsiya
Pul ta’minoti
Foiz stavkalari
Jamg‘arma stavkalari, investitsiya stavkalari
Kirim taqsimoqti va qashshoqlik darajasi
Savdo
RUMINIYANING MAKROIQTISODIY MA’LUMOTLARIDAN FOYDALANILGAN (YEHHT NING IQTISODIY TADQIQOTLARI NATIJASIDA TO‘PLANGAN MA’LUMOTLAR)
Jadval ¹5. Iqtisodiy kuzatish
|
Ko‘rsatkich
|
1994
|
1995
|
1996
|
1997ye
|
1998*
|
1999*
|
|
YAIM
|
3,9
|
7,1
|
4,1
|
-6,5
|
1,0
|
3,0
|
|
Inflatsiya
|
62
|
28
|
57
|
150
|
25
|
20
|
|
Ishsizlik sur’ati
|
10,9
|
9,5
|
6,3
|
9
|
10
|
10
|
|
Fiskal balans
|
-1,9
|
-2,6
|
-3,9
|
-4,5
|
-3,5
|
-3,0
|
|
· yarim-fiskal defitsiti bilan
|
-5,5
|
-2,9
|
-6,5
|
-4,5
|
-3,5
|
-3,0
|
|
· yarim-fiskal defitsiti bilan; o‘sib boruvchi tartibda
|
-5,5
|
-3,3
|
-8,4
|
-3,5
|
….
|
….
|
|
Joriy hisob-kitoblar (milliard so‘m)
|
-0,4
|
-1,8
|
-2,6
|
-2,0
|
-2,0
|
-2,0
|
ye. Hisob-kitob
* Prognoz
1. Ishlab chiqarilgan mahsulot to‘g‘risidagi ma’lumotlar YAIMning yillik o‘rtacha foiz o‘zgarishlarida ifodalangan. Inlyatsiya darajasiga tegishli ma’lumotlar iste’mol tovarlari narhlarining yil so‘ngidagi foiz o‘zgarishlari asosida hisoblangan. Fiskal balans YAIM foizida ifodalangan. Mavjud mablag‘ - milliard AQSH doll. Ishsizlik surati yil so‘ngida ro‘yhatga olingan ishsizlar soni asosida aniqlangan.
2. Ruminiya Milliy Banki tomonidan qayta moliyalashtirilgan (matnga qarang).
Manbaa: Xukumat organlari va YEHHT sekretariati hisob-kitoblari.
A8-jadval. Xarajatlar usuli bilan hisoblangan YAIM (milliard ley)
|
|
1990
|
1991
|
1992
|
1993
|
1994
|
1995
|
1996
|
|
Joriy narhlarda
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Yakuniy iste’mol xarajatlari
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Xususiy
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Davlat
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Yalpi kapitalning shakllanishi
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Yalpi o‘zgarmas kapitalning shakllanishi
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Inventarlardagi o‘zgarishlar
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Jami ichki talab
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Eksport
|
|
|
|